DIŞGÜNDEM

Moskova, 2025 sonbaharında yalnızca cephelerde değil, Avrupa’nın zihinlerinde de yeni bir savaş başlatıyor. Bu savaşın silahları insansız, hedefleri ise toplumların dayanıklılığı.

2025’in son aylarına yaklaşırken Avrupa semalarında tanımlanamayan drone’lar uçuşuyor, istihbarat servisleri “sahte bayrak” operasyonlarından söz ediyor, sınır hattında sessizce genişleyen askeri üsler haritalara ekleniyor. Bütün bu işaretler, Rusya’nın yeni bir stratejik evreye girdiğini gösteriyor: savaşın görünmeyen cephesi artık bilginin, korkunun ve algının alanında açılmış durumda.

Institute for the Study of War (ISW) bu dönemi “Faz 0” olarak tanımlıyor: yani Moskova’nın olası bir NATO–Rusya çatışmasına psikolojik ve operasyonel zemin hazırladığı aşama. Kremlin, henüz savaş kararını vermemiş olabilir; ancak savaşın koşullarını çoktan inşa etmeye başladı.

Korku: Modern Rus Stratejisinin Yeni Silahı

6 Ekim 2025’te Rusya Dış İstihbarat Servisi (SVR), Birleşik Krallık’ı hedef alan tuhaf bir açıklama yayımladı. İddiaya göre Londra, Ukrayna safında savaşan Rus gönüllüleri bir Avrupa limanında “sahte bir saldırı” düzenlemekle görevlendirmişti. Kullanılacak ekipmanlar Çin malı olacaktı; amaç ise Pekin’i dolaylı biçimde Rusya’nın suç ortağı gibi göstermekti.

Bu açıklama, son haftalarda Polonya, Moldova ve Sırbistan gibi ülkeleri hedef alan benzer “senaryoların” devamıydı. Her biri birbirinden absürd görünse de, aslında tek bir amaca hizmet ediyor: Avrupa toplumlarında belirsizlik ve korku üretmek.

Moskova’nın stratejisi açık — savaşın maliyetini Batı halklarına hissettirmek, böylece siyasal destek ağlarını gevşetmek.

Kremlin bu yolla, Avrupalı seçmenlerin şu soruyu kendi kendine sormasını istiyor:

“Ukrayna’yı desteklemeye devam edersek, biz de bu savaşın içine mi çekiliriz?”

İşte bu, Rusya’nın “refleksif kontrol” adını verdiği eski ama etkili psikolojik doktrinin güncel versiyonu: düşmanını kendi çıkarına uygun kararlar almaya ikna etmek.

Drone’ların Gölgesinde: Avrupa’da Sessiz Alarm

Son haftalarda Avrupa’daki büyük havaalanları ardı ardına kapanıyor:

Oslo’daki Gardermoen Havalimanı üç ila beş drone nedeniyle geçici olarak durdu, Münih Havalimanı birkaç gece boyunca kapatıldı, Frankfurt üzerinde de benzer ihlaller rapor edildi.

Almanya Şansölyesi Friederich Merz, bu drone’ların “büyük olasılıkla Rusya kaynaklı” olduğunu söyledi; Bavyera Başbakanı Markus Söder ise Kremlin’in “Almanları tedirgin etmek istediğini” belirtti.

Moskova cephesinden gelen yanıt tanıdıktı: inkâr, yönlendirme ve tehdit.

Dmitry Medvedev, Avrupa’daki drone ihlallerini Ukrayna’nın “provokasyonu” olarak niteledi, ancak asıl amacın Avrupa’ya “savaşın ne anlama geldiğini tattırmak” olduğunu söyledi. 

Bu sözler, yalnızca retorik bir meydan okuma değil, aynı zamanda psikolojik savaşın merkezî hamlesi.

Sınırda Sessiz Hazırlık

ISW’nin saha verileri, Rusya’nın Batı sınırında askeri bölgeleri yeniden yapılandırdığını, Finlandiya sınırına yeni üsler kurduğunu ve siber–elektronik harp kapasitesini genişlettiğini gösteriyor.

Bu hazırlıklar henüz doğrudan bir çatışma niyetine işaret etmiyor, ancak “savaşa hazır olma hâli” artık Moskova’nın stratejik gündeminin merkezinde.

Kremlin, bir yandan “barış” söylemini koruyor, diğer yandan da olası bir NATO çatışmasının psikolojik koşullarını adım adım olgunlaştırıyor.

Yeni dönem, klasik askeri harekâtlardan ziyade “algı üstünlüğü”nün savaşın sonucunu belirlediği bir çağın habercisi.

Fiber Optik Dronelar ve Yeni Yıkım Biçimleri

Bu psikolojik tabloyu, cephelerde hızla gelişen teknoloji tamamlıyor. 5 Ekim’de Rus ordusu, ilk kez fiber optik FPV (First Person View) drone’larını Kramatorsk üzerinde kullandı.

Ayda 50 binin üzerinde fiber optik drone üreten Rusya, bu sayede Ukrayna’nın lojistik damarlarını kesmeye çalışıyor.

Kramatorsk–Slovyansk–Kostyantynivka hattı, Ukrayna’nın sinir sistemi; buraya yapılacak sistematik saldırılar, Kiev’in savaş direncini doğrudan zedeleyebilir.

Ukrayna’nın Cevabı: Rusya’nın Derinlerine İnmek

Ancak Ukrayna da sessiz değil. Kiev yönetimi, savaşın dengesini cephe arkasında arıyor.

Son haftalarda Nizhny Novgorod’daki Sverdlov patlayıcı fabrikası, Kırım’daki Feodosiya yakıt terminali ve Krasnodar’daki Tuapse rafinerisi Ukrayna dronelarının hedefi oldu.

Bu saldırılar, Rusya’nın yakıt altyapısına doğrudan darbe indiriyor. Reuters’ın aktardığına göre, Kirishinefteorgsintez Rafinerisi’ndeki ana üretim ünitesi devre dışı kaldı; bu da Rusya’da benzin kıtlığı ve fiyat artışlarına yol açtı.

Kiev, böylece Moskova’yı sadece askeri değil, ekonomik olarak da yıpratma stratejisine yönelmiş durumda.

Enerji, savaşın yeni cephesi haline geldi.

Putin’in Diplomatik Satranç Hamlesi: Tomahawk Krizi

Kremlin’in dış politika dili de aynı stratejinin uzantısı.

Başkan Vladimir Putin, 5 Ekim’de verdiği bir röportajda, ABD’nin Ukrayna’ya Tomahawk füzeleri vermesi halinde “Rusya–ABD ilişkilerindeki olumlu trendin yok olacağını” söyledi.

Putin, Washington’a açık bir mesaj vererek: “Ukrayna’ya yardım ederseniz, sizinle normal ilişkiler kurmam.” Dedi.

Bu, Moskova’nın klasik “bağlantılı tehdit diplomasisi”.

Putin birkaç gün önce ise, Tomahawk’ların Ukrayna’ya verilmesinin “Amerikan askerlerinin doğrudan savaşa katılması anlamına geleceğini” söyleyerek dolaylı bir nükleer eşiğe atıf yaptı. Aynı argümanları daha önce ATACMS füzeleri, F-16 savaş uçakları ve Abrams tankları gündeme geldiğinde de kullanmıştı.

Bu argüman, Kremlin’in asıl korkusunu da açığa çıkarıyor: Toma Hawk füzeleri Rusya’nın cephe arkası güvenliğini ortadan kaldırıyor.

Eğer Kiev, 2.500 km menzilli Tomahawk füzeleriyle Yelabuga’daki Şahid üretim tesisi ya da Engels-2 bombardıman üssü gibi stratejik hedefleri vurabilirse, savaşın dengesi aniden değişebilir.

Putin’in sert tepkisi, bu olasılığın ciddiyetini yansıtıyor.

Sonuç: Savaşın İlk Kurşunları Bilgi Alanında

Bugün Avrupa semalarında uçan her tanımsız drone, yalnızca bir istihbarat aracı değil; yeni savaşın sessiz habercisi.

Rusya, askeri üstünlük sağlayamadığı alanlarda psikolojik üstünlük kurmaya çalışıyor. “Faz 0” stratejisi, cephelerin ötesinde başlayan bir zihin savaşı.

Kremlin korku üretirken, Ukrayna karşılığını teknoloji ve derinlik saldırılarıyla veriyor.

ABD ve Avrupa ise bu görünmez savaşın içinde, kendi kamuoylarının dayanıklılığını test ediyor.

Sonbahar 2025, artık sadece Ukrayna’daki savaşın değil, uluslararası düzenin sınandığı bir mevsim olarak tarihe geçiyor.

Ve bu kez top sesinden önce, bilgi ve korku yankılanıyor.

Kaynak: Institute for the Study of War (ISW), Russian Offensive Campaign Assessment, 6 Ekim 2025.